

Dyrekcja Wdeckiego Parku Krajobrazowego z siedzibą w Osiu, ogłasza III Internetowy Konkurs "Z biegiem Wdy".
Lubisz zagadki, quizy i inne łamigłówki przyrodnicze? Weź udział w III edycji Internetowego Konkursu Przyrodniczego "Z biegiem Wdy" organizowanego przez Wdecki Park Krajobrazowy. Propozycja skierowana jest dla osób w każdym wieku. Do wygrania są atrakcyjne nagrody książkowe o tematyce przyrodniczej.
Zachęcamy do wzięcia udziału w naszym konkursie. Co dwa tygodnie będziemy prezentować dwa pytania, a Ci z was którzy poprawnie odpowiedzą na nie bedą mieli szanse na wylosowanie atrakcyjnych nagród.
Dziś szesnasty zestaw pytań. Na odpowiedzi czekamy od 7 maja do 20 maja. Prawidłowe odpowiedzi, jak i zwycięzców, podamy 21 maja 2012. Mamy nadzieję, że również tego dnia wystartujemy z kolejnym zestawem pytań.
W tej edycji chcielibyśmy zaproponować dodatkową atrakcję: w komentarzach lub drogą e-mailową możecie Państwo nadsyłać swoje propozycje pytań - autorzy wybranych do publikacji pytań otrzymają zestaw: koszulki Wdeckiego Parku Krajobrazowego+książka. Oczywiście autor takiego pytania nie może uczestniczyć w udzielaniu odpowiedzi na zestaw w którym będzie użyte jego pytanie.
NAGRODY CZEKAJĄ!
Nagrody ufundowane przez Wojewódzki Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Toruniu, Wydawnictwo Bernardinum i Wydawnictwo Dragon.
Na Państwa prośbę dodano możliwość kliknięcia na miniaturkę w celu zobaczenia powiększonej okładki.
NAGRODY ROZDANE!
Sprawdź kto wygrał -> Podsumowanie piętnastego zestawu pytań (19.04.2012-06.05.2012)
Sprawdź kto wygrał -> Podsumowanie czternastego zestawu pytań (05.04.2012-18.04.2012)
Sprawdź kto wygrał -> Podsumowanie trzynastego zestawu pytań (22.03.2012-04.04.2012)
Sprawdź kto wygrał -> Podsumowanie dwunastego zestawu pytań (16.02.2012-21.03.2012)
Sprawdź kto wygrał -> Podsumowanie jedenastego zestawu pytań (30.01.2012-15.02.2012)
Sprawdź kto wygrał -> Podsumowanie dziesiatego zestawu pytań (12.01.2012-29.01.2012)
Sprawdź kto wygrał -> Podsumowanie dziewiątego zestawu pytań (30.12.2011-11.01.2012)
Sprawdź kto wygrał -> Podsumowanie ósmego zestawu pytań (15.12.2011-29.12.2011)
Sprawdź kto wygrał -> Podsumowanie siódmego zestawu pytań (02.12.2011-14.12.2011)
Sprawdź kto wygrał -> Podsumowanie szóstego zestawu pytań (15.11.2011-01.12.2011)
Sprawdź kto wygrał -> Podsumowanie piątego zestawu pytań (27.10.2011-14.11.2011)
Sprawdź kto wygrał -> Podsumowanie czwartego zestawu pytań (13.10.2011-26.10.2011)
Sprawdź kto wygrał -> Podsumowanie trzeciego zestawu pytań (29.09.2011-12.10.2011)
Sprawdź kto wygrał -> Podsumowanie drugiego zestawu pytań (15.09.2011-28.09.2011)
Sprawdź kto wygrał -> Podsumowanie pierwszego zestawu pytań (01.09.2011-14.09.2011)
Podsumowanie piętnastego zestawu pytań (19.04.2012-06.05.2012):
Pytanie pierwsze: Okres wiosenny to czas kiedy następuje gwałtowne ożywienie wśród ptaków, które budują gniazda, ale również człowiek wykorzystuje ten czas na rozpoczęcie prac budowlanych swoich domów. Pośród szaleńczego pędu za nowymi trendami i wzornictwem, często bardzo abstrakcyjnymi, lub wręcz szkaradnymi, mocno wpisuje się ta część projektów architektonicznych nawiązująca lub wręcz wykorzystująca elementy architektury tradycyjnej. W ostatnim czasie na terenie Parku powstało kilka domów drewnianych stosujących tradycyjne łączenie belek w stylu sumikowo-łątkowym, poza tym stylem obserwując stare chaty możemy znaleźć chaty w których stosuje się wiązania ciesielskie "na obłap", "na zamek" i ... tu zadanie dla Państwa. Jaki rodzaj zwieńczenia ścian prezentuje obrazek numer 3?
| Tradycyjne wiązanie ciesielskie | ||
![]() | ![]() | ![]() |
| a) zwęgłowienie na narożny słup b) łączenie sumika z łątką | c) zwieńczenie ścian na obłap d) zwieńczenie podwalin na "zamek" | e) ??? |
Pytanie drugie: Już niedługo na świat przyjdzie nowe pokolenie bielików, dzięki wspólpracy Lasów Państwowych i Komitetu Ochrony Orłów wszysy internauci mogą podziwiać bielikową rodzinę na bieżąco. Na terenie Wdeckiegto Parku Krajobrazowego również możemy spotkać bielika, a rosnąca, powoli ale systematycznie, liczebność populacji świadczy o tym, że znalazł tu dobre warunki do gniazdowania. My dziś prosimy o podanie jaki park narodowy ma bielika w swoim logo?
Gniazdo, które możecie oglądać na stronie www.lasy.gov.pl/bielik, znajduje się na terenie Nadleśnictwa Kutno (Łódzkie). W połowie marca samica złożyła w gnieździe jaja (prawdopodobnie dwa). Samiec i samica wysiadują je na zmianę - gdy jedno jest w gnieździe, drugie żeruje. Pisklęta wylęgną się między 25 kwietnia a 1 maja. Co mniej więcej pół godziny bielik obraca jaja, aby zapewnić im odpowiednią wentylację i temperaturę. Co jakiś czas ptak przeciąga się, aby rozprostować kości, i wykonuje toaletę.
Przy gnieździe pojawia się czasem szpak, który chciałby chyba zamieszkać tuż obok, ale bieliki go odpędzają. Można też zauważyć kruki, które czyhają na bielicze jaja.
Widziałeś ciekawe zachowanie bielika? Zrób screen i wyślij na m.haze@cilp.lasy.gov.pl. Najciekawsze screeny umieścimy na stronie www.lasy.gov.pl/bielik. Autor screena tygodnia otrzyma nagrodę.
Wśród nadesłanych prawidłowych odpowiedzi wylosowaliśmy pięć nagród książkowych:
Zwycięzcom gratulujemy! Nagrody prześlemy pocztą. Tych, którym się nie poszczęściło, zapraszamy do dalszej zabawy! Już dziś szesnasty zestaw pytań.
Podsumowanie czternastego zestawu pytań (05.04.2012-18.04.2012):
Pytanie pierwsze: Wiosna już oficjalnie rozpoczęta, przygotowujemy się do kolejnego sezonu obrączkowania naszych ulubieńców
Odpowiedź: Samicę od samca zimorodka poznajemy po kolorze dzioba samica ma dolną część dzioba w większości jasną, czerwonawą albo marchewkową (stopień wybarwienia zależy od wieku - im starsza samiczka, tym wieksza część wybarwiona), a samiec ma dolną część dzioba w większości ciemną, prawie czarną.
Pytanie drugie: Za nami kolejne "przyrodnicze święto" - 1 kwietnia (w pierwotym tekście był błąd - 1 marca, który bardzo sprawnie Państwo wyłapali i przysyłaliście dobre odpowiedzi - brawo!) to Międzynarodowy Dzień Ptaków, dlatego chcemy zapytać co kryje się pod tajemniczym skrótem IBA i co to ma wspólnego z Borami Tucholskimi
Odpowiedź: Ostoje ptaków (Important Bird Areas – IBA) - przestrzeń wyróżniająca się spośród otoczenia, tym że jest wykorzystywana przez szczególnie cenne gatunki ptaków, lub że jest szczególnie licznie przez ptaki zasiedlona.W naszym kraju wyznaczono dotychczas 174 ostoje ptaków – 170 obszarów lądowych i 4 obszary morskie. Ostoje lądowe zajmują ponad 46 tys. km2, co stanowi ok. 15% powierzchni kraju. Większość z ostoi (141) została desygnowana jako obszary specjalnej ochrony ptaków programu Natura 2000, a docelowo wszystkie ostoje ptaków powinny zostać włączone do sieci Natura 2000. Największa ostoja w kraju obejmująca niemal cały kompleks leśny Borów Tucholskich, na który składa się mozaika siedlisk leśnych (głównie borowych), terenów otwartych oraz jezior i dolin rzecznych. Jest to najważniejsza ostoja lęgowa w Polsce dla gągoła, nurogęsi, żurawia, zimorodka i lelka. Teren ten jest również istotny dla szeregu cennych ptaków leśnych i wodnych. Zachodnia część ostoi pełni ważną rolę dla migrujących żurawi oraz zimujących łabędzi krzykliwych. O naszej ostoi możecie przeczytać tutaj.
Wśród nadesłanych prawidłowych odpowiedzi wylosowaliśmy pięć nagród książkowych:
Zwycięzcom gratulujemy! Nagrody prześlemy pocztą. Tych, którym się nie poszczęściło, zapraszamy do dalszej zabawy! Już dziś piętnasty zestaw pytań.
Podsumowanie trzynastego zestawu pytań (22.03.2012-04.03.2012):
Pytanie pierwsze: Wiosenny czas, czas radości, kiedy wszystko budzi się do życia, często zasmucają informacje o kolejnych bezmyślnych wypalaniach traw. Ten nieszczęsny zwyczaj co roku przynosi ofiary w ludziach, zwierzętach i gospodarce leśnej, dlatego Generalna Dyrekcja Lasów Państwowych prowadzi kampanię informacyjną "Świadomi zagrożenia". Włączając się w tą akcję chcemy zachęcić Państwa do przyłączenia się do walki z tą bezsensowną tradycją, dlatego prosimy o podanie dlaczego nie powinno się wypalać traw? Poza osobami wylosowanymi normalnym trybem dodatkowo nagrodzimy 3 osoby które najtrafniej/najciekawiej odpowiedzą na pytanie.
Odpowiedź: Jako odpowiedź, pozwolimy sobie przytoczyć wypowiedzi przedszkolaków - ich odpowiedzi powinny skłonić nas do refleksji, bo niejednokrotnie potrafia trzeźwiej spojrzeć na temat niż dorośli...
Pytanie drugie: Wiosna, to czas, kiedy po zimowej dosyć nieprzyjaznej dla wszyskich żywych organizmów porze, zaczyna się ożywienie którego jednym z objawów są powroty ptaków z miejsc zimowania. Nieśmiało zaczynają się ptasie gody, by za jakiś czas zaowocować pisklakami w gniazdach, jednak pewna grupa ptaków już dawno jest po okresie godów i teraz zajmują się wysiadywaniem jaj. My dziś pytamy jak nazywa się ta prawdopodobnie największa sowa świata, posiadający na głowie dwa sterczące pęczki piór, przypominające uszy, którego możemy spotkać, a raczej usłyszeć na terenie naszego Parku?
Odpowiedź: W tym pytaniu była mała "podpucha", bo w pierwszej chwili można było pomyśleć, ze chodzi o uszatkę zwyczajną (sowa uszata, uszatka (Asio otus)), jednak gdy uważny czytelnik doczytał pytanie do końca, to bez trudu można było odpowiedzieć, że to puchacz zwyczajny (puchacz (Bubo bubo))
Wśród nadesłanych prawidłowych odpowiedzi wylosowaliśmy dziesięć nagród książkowych (jako zadośćuczynienie za kłopoty z oddawaniem odpowiedzi ):
Dodatkowe nagrody za odpowiedzi na pierwsze pytanie:
Zwycięzcom gratulujemy! Nagrody prześlemy pocztą. Tych, którym się nie poszczęściło, zapraszamy do dalszej zabawy! Już dziś czternasty zestaw pytań.
Podsumowanie dwunastego zestawu pytań (16.02.2012-21.03.2012):
Pytanie pierwsze: Bory dostarczały mieszkańcom wszystkich niezbędnych do życia produktów, a jednocześnie pozwalały zarobić, poprzez wytwarzanie i sprzedaż produktów własnego wyrobu. Poza myślistwem, zbieractwem i pozyskiwaniem drewna na potrzeby stolarni i tartaków, w lasach można było spotkać "fabryki" uzyskujące w procesie suchej destylacji drewna produkty którymi zainteresowani byli krawcy, szewcy, medycy, chemicy i wielu, wielu innych. Jak nazywały się takie "fabryki" i co produkowały? (prosimy podać przynajmniej dwa produkty)
Odpowiedź: te "fabryki" to smolarnie, które produkowały między innymi dziegeć, potaż, smołę i węgiel drzewny - zainteresowanych tematem odsyłam do arcyciekawego artykułu Katarzyny Turskiej WOKÓŁ PROBLEMATYKI ZAWODÓW LEŚNYCH - SMOLARSTWO, DZIEGCIARSTWO, MAZIARSTWO
Pytanie drugie: Na polskiej wsi, tak jak wszędzie, najweselej i najhuczniej obchodzono ostatni tydzień karnawału od Tłustego Czwartku po ostatni kusy wtorek. Tłusty Czwartek upływał głównie na jedzeniu i piciu. We wszystkich domach gotowano dużo i obficie kraszonego jadła, kaszy i kapusty ze skwarkami, stawiano na stołach słoninę i sadło, a u bogaczy również mięso i różne kiełbasy. W Tłusty Czwartek nigdzie nie mogło zabraknąć smażonych na tłuszczu słodkich racuchów, blinów i pampuchów oraz lepszych i delikatniejszych ciast, pączków i chrustów, zwanych też faworkami, a na Kociewiu grochowinkami. Tłusty Czwartek był jednak tylko wstępem do hucznych zabaw, które odbywały się w ostatnie trzy dni karnawału. My dziś pytamy jak po staropolsku nazywamy własnie te trzy dni?
Odpowiedź: Ostatnie dni karnawału nazywano mięsopustem szerzej znane jako zapusty lub ostatki kończące się zawsze we wtorek, zwany w Polsce "śledzikiem". Wszystkie trzy warianty uznawaliśmy za poprawna odpowiedź.
Wśród nadesłanych prawidłowych odpowiedzi wylosowaliśmy dziesięć nagród książkowych (jako zadośćuczynienie za kłopoty z oddawaniem odpowiedzi ):
Zwycięzcom gratulujemy! Nagrody prześlemy pocztą. Tych, którym się nie poszczęściło, zapraszamy do dalszej zabawy! Już dziś trzynasty zestaw pytań.
Podsumowanie jedenastego zestawu pytań (30.01.2012-15.02.2012):
Pytanie pierwsze: 2 lutego obchodzimy Światowy Dzień Obszarów Wodno-Błotnych (World Wetland Day), dlatego w tym zestawie pytamy: który z rezerwatów Wdeckiego Parku Krajobrazowego został utworzony w celu ochrony miejsc lęgowych ptactwa wodnego i błotnego?
Odpowiedź: Ten rezerwat to Rezerwat ornitologiczny Miedzno i położony jest 4 km na północny wschód od Osia. Został utworzony w celu ochrony bogatych stanowisk populacji ptactwa wodnego i błotnego. Jest to jedyny tego typu w powiecie świeckim rezerwat ornitologiczny. Zeutrofizowane, w końcowym stadium zarastania jezioro wraz z otaczającymi bagnami, lsasami i przepływającą przez nie SobińskąStrugą stwarzają dogodne warunki lęgowe wielu rzadkich i chronionych gatunków ptaków, takich jak: żuraw, łabędź niemy i krzykliwy, bocian czarny, kropiatka, bielik, bąk, rybołów wiele innych.
Pytanie drugie: Bagna i mokradła obecne są również w wierzeniach ludowych, gdzie bogatą część stanowią demony. My dziś chcemy się od Państwa dowiedzieć jak nazywają się demony przypominające piękne kobiety, z długimi rozpuszczonymi włosami, które można spotkać właśnie na bagnach i mokradłach. Demonami tymi stawały się dziewczyny, które utonęły, bądź zmarły z innych nienaturalnych przyczyn przed zamążpójściem. W takie demony mogły się przeobrażać także dzieci zmarłe przed chrztem. Te demoniczne i złowrogie istoty wodne aktywne zimą. Żyją w wodzie od jesieni do pierwszej niedzieli po Zielonych Świątkach. Wtedy to wychodzą z wody, tańczą w czasie nowiu i zasiadają na gałęziach, szczególnie brzozowych, kołyszą się na nich, wołając na przechodzących „chłopcze chodź się pohuśtać”. Nieostrożnego młodzieńca, w ten sposób zwabiwszy załaskoczą na śmierć. Największą aktywność wykazują w czwartki, i wtedy też są szczególnie niebezpieczne.
Odpowiedź: W tym pytaniu chodziło oczywiście o rusałki. Więcej możecie poczytać w serwisie bagna.pl.
Wśród nadesłanych prawidłowych odpowiedzi wylosowaliśmy pięć nagród książkowych:
Zwycięzcom gratulujemy! Nagrody prześlemy pocztą. Tych, którym się nie poszczęściło, zapraszamy do dalszej zabawy! Już dziś dwunasty zestaw pytań.
Podsumowanie dziesiątego zestawu pytań (12.01.2012-29.01.2012):
Pytanie pierwsze: Na terenie Wdeckiego Parku jest cała gama pomników przyrody: głazy narzutowe, pojedyncze drzewa, aleje pomnikowe itd. My dziś chcielibyśmy zachęcić Państwa do poszukania informacji dotyczących drzew pojedynczych, otóż aby takie drzewo zostało pomnikiem przyrody musi spełniać kilka kryteriów jednym z nich jest obwód pnia. Nasze pytanie brzmi: na jakiej wysokości mierzymy obwód drzewa i jak nazywamy punkt na wysokości którego wykonujemy pomiar.
Odpowiedź: Pierśnica – miara stosowana w opisie drzew uzyskiwana w wyniku pomiaru drzewa na wysokości 1,3 metra nad poziomem gruntu (czyli na wysokości klatki piersiowej przeciętnego dorosłego człowieka – stąd nazwa).
Pytanie drugie: Początek roku, to czas teoretycznie śnieżny i mroźny, mimo tak wydawało by się niekorzystnych warunków. Jeden z gatunków ptaków którego spotykamy również we Wdeckim Parku Krajobrazowym decyduje się na złożenie jaj i przystąpienie do pierwszego lęgu. Jak brzmi polska nazwa tego ptaka, którego dolna i górna część dzioba (szczęk) krzyżuje się wzajemnie na końcu. Obie wystają z zarysu dzioba. Powodem tej adaptacji jest wybieranie nasion z szyszek drzew iglastych, a zwłaszcza świerków.
Odpowiedź: krzyżodziób świerkowy (Loxia curvirostra)
![]()
Zdjęcie: Elaine R. Wilson, http://www.naturespicsonline.com
Wśród nadesłanych prawidłowych odpowiedzi wylosowaliśmy pięć nagród książkowych:
Zwycięzcom gratulujemy! Nagrody prześlemy pocztą. Tych, którym się nie poszczęściło, zapraszamy do dalszej zabawy! Już dziś jedenasty zestaw pytań.
Podsumowanie dziewiątego zestawu pytań (30.12.2011-11.01.2012):
Pytanie pierwsze: W okresie gdy na ziemiach polskich można było spotkać rycerzy z czarnymi krzyżami na białych płaszczach, ludność terenów dzisiejszego Wdeckiego Parku Krajobrazowego musiała dostarczać daniny do komturstwa. Jak nazywało się to komturstwo i w "widłach" jakich rzek wzniesiono zamek - siedzibę komtura?
Odpowiedź:W tym pytaniu chodziło nam o komturstwo świeckie, którego zamek ulokowano w widłach rzeki Wdy i Wisły.
Pytanie drugie: Jak nazywa się półpasożyt drzew liściastych, którego ścięte pędy leczyły niemal wszystkie choroby, jednały pomyślność, włożone do wazonu lub podwieszone pod sufitem chroniły dom przed złymi mocami, zapobiegały pożarom, a już powstałe wygaszały. Pędy tej rosliny sprowadzały do domu szczęście i bogactwo, spełniały ludzkie życzenia i marzenia, noszona przy sobie zapewniać miała potencję seksualną. Niestety również jako pasożyty życia miały sprowadzać na aurę małżeństwa złe dni.
Odpowiedź: Jemioła (Viscum L.)
Wśród nadesłanych prawidłowych odpowiedzi wylosowaliśmy pięć nagród książkowych:
Nagrodę jako autor jednego z dzisiejszych pytań otrzymuje:
Zwycięzcom gratulujemy! Nagrody prześlemy pocztą. Tych, którym się nie poszczęściło, zapraszamy do dalszej zabawy! Już dziś dziesiąty zestaw pytań.
Podsumowanie ósmego zestawu pytań (15.12.2011-29.12.2011):
Pytanie pierwsze: Przyroda zaskakuje nas każdego dnia, wnikliwy obserwator często jest świadkiem zachowań bardzo "nietypowych". My dziś pytamy jakie zachowanie obronne kwiczoła (Turdus pilaris) powoduje, że inne mniejsze ptaki chętnie wybierają go za swojego sąsiada?
Odpowiedź: Pierwsze pytanie nie było trudne, wystarczyło zapytać "ciocię Wikipedię" gdzie czytamy: "Kwiczoł często zaciekle broni jaj i młodych przed drapieżnikami, opryskując napastnika swoimi odchodami. Niektóre populacje kwiczołów nauczyły się grupowego ataku na ptaki drapieżne, podczas którego obstrzykują intruza kałem. Niekiedy atak taki potrafi być tak skuteczny, że intruz dosłownie zostaje zestrzelony. Częstymi ofiarami takich właśnie ataków kwiczołów padają myszołowy. Trafiony dużą ilością kału drapieżnik nie jest w stanie latać ze względu na sklejone pióra i wkrótce ginie z głodu i wycieńczenia... Mniejsze ptaki niekiedy zakładają gniazda blisko gniazd kwiczoła, korzystając ze swoistej "ochrony". " - Mamy jednaknadzieje, że przynajmniej kilka osób zaciekawił temat i zaczną badać zwyczaje innych ptaków ...
Pytanie drugie: W dorzeczu Wdy, którgo teren jest efektem działalności lodowca często możemy trafić na wielkie głazy narzutowe. Jeden z nich znajduje się blisko południowej granicy Parku. Jak nazywa się święty z którym wiąże się potoczna nazwa tego pomnika przyrody?
Odpowiedź: Jest to oczywiście święty Wojciech, który w swojej drodze do plemion pruskich, gdzie zamierzał czynić dzieło ewangelizacji plemion pogańskich miał wg legendy nauczać również z tego głazu.
Wśród nadesłanych prawidłowych odpowiedzi wylosowaliśmy pięć nagród książkowych:
Nagrodę jako autor jednego z dzisiejszych pytań otrzymuje:
Zwycięzcom gratulujemy! Nagrody prześlemy pocztą. Tych, którym się nie poszczęściło, zapraszamy do dalszej zabawy! Już dziś dziewiąty zestaw pytań.
Podsumowanie siódmego zestawu pytań (02.12.2011-14.12.2011):
Pytanie pierwsze: Nazwa jednego z obszarów Natura 2000 na terenie którego leży nasz Park zawiera w sobie słowo oznaczające rozległy, bardzo płaski stożek napływowy zbudowany ze żwirów i piasków osadzonych i wypłukanych przez wody pochodzące z topnienia lądolodu. Twór ten powstaje podczas regresji lub postoju lądolodu na jego przedpolu. Ze względu na jałową, piaszczystą glebę - obszar taki porasta zwykle bór sosnowy. Przykłady dużych obszarów tego typu w Polsce można zobaczyć w rejonie własnie Borów Tucholskich. Jakie to słowo i jaka jest pełna nazwa wspomnianego obszaru Natura 2000?
Odpowiedź: Słowo to Sandr, obszar Natura 2000 o który pytaliśmy nazywa się "Sandr Wdy" (kod ostoii: PLH040017)
Pytanie drugie: Jak pisał dr Kazimierz Karasiewicz w wydanym w 1922 roku "Przewodniku po Borach Tucholskich z 7 mapami"
"Wielką rolę odgrywało dawniej także wydobywanie bursztynu. Bory Tucholskie były znane ze znaczniejszych pokładów bursztynu, mianowicie na lewym brzegu Brdy, i to w całym biegu od jezior przy Swornigacu począwszy aż do ujścia przy Bydgoszczy.
Okolice Swornigacu, Męcikała, Rytla, Woziwody uchodziły jako główne siedliska bursztynu. Występował on albo w odosobnionych gniazdach, składających się z kawałków wielkości włoskiego orzecha, albo w długich żyłach. Bursztyn przykryty jest miałkim piaskiem brunatnego koloru, w którym spotyka się często kawałki kory świerków bursztynowych.
Wydobywano bursztyn w prosty sposób, kopiąc głębokie doły w miejscach, w których spodziewano się go znaleźć. Dzisiaj kopanie bursztynu ustało, ponieważ ..."
Tu zadanie dla Państwa: jaki czynnik, lub czynniki spowodowały zaprzestanie pozyskiwania bursztynu na terenach leśnych między innymi również nad Wdą.
Odpowiedź: "... z chwilą podjęcia w Prusach Książęcych eksploatacji bursztynu na wybrzeżach Bałtyku ceny znacznie się obniżyły i kopanie się nie opłaca. Wielkie doły w lasach Woziwody i nad jeziorem Radodzieskiem są pamiątkami gorączkowej gonitwy za bursztynem w Borach Tucholskich." Drugim naszym zdaniem istotniejszym czynnikiem była ogromna dewastacja terenów leśnych, na którą zareagowały władze pruskie. Jak możemy przeczytać w opracowaniu którego autorami są Ryszard Sałaciński i Lech Łazowski "Geologiczno-złożowe przesłanki występowania bursztynu w Polsce i rozpoznanie geologicznych warunków jego koncentracji" "(...) Szkody związane z niszczeniem drzewostanu przez systematyczne, wieloletnie rozkopywanie lasów doprowadziły do wydania około 1860 r. zakazu wydobywania bursztynu. (...)"
Wśród nadesłanych prawidłowych odpowiedzi wylosowaliśmy pięć nagród książkowych:
Nagrodę jako autor jednego z dzisiejszych pytań otrzymuje:
Zwycięzcom gratulujemy! Nagrody prześlemy pocztą. Tych, którym się nie poszczęściło, zapraszamy do dalszej zabawy! Już dziś ósmy zestaw pytań.
Podsumowanie szóstego zestawu pytań (15.11.2011-01.12.2011):
Pytanie pierwsze: Nadchodząca zima skłoniła ludzi i zwierzęta do intensywnych prac przygotowawczych. Częśc zwierząt już nas opuściła, część przybyła do nas na zimowisko (miło jest pomyśleć, że dla kogoś to "my" jesteśmy ciepłym krajem) reszta przygotowuje się na nadejście zimy. W tradycji mieszkańców borów zawsze było gromadzenie opału, które to zaczynało się nawet wczesną wiosną, bogatsi kupowali węgiel, mniej zamożni drewno od leśniczego, a biedniejsi zbierali chrust. Osobna wyspecjalizowana grupa zajmowała się ciężką i mozolną pracą, pozyskiwaniem - wykopywaniem pni drzew ściętych w wyniku prac leśnych - ciekawostka jest taka, że czynność ta była bezpłatna - pracownicy otrzymywali wykopany pień - drewno, a leśniczy miejsce na nowe nasadzenia. Jak nazywa się pień wraz z korzeniami pozyskany w ten sposób?
Odpowiedź: Pień wraz z korzeniami pozyskany w ten sposób to karpina lub karpa
Pytanie drugie: 29 listopada obchodzimy Dzień ogłoszenia św. Franciszka patronem ekologów. Dzień ten został ogłoszony w 1979 roku przez papieża Jana Pawła II, my natomiast pytamy jak nazywa się międzynarodowy dokument podpisany w Paryżu 19 marca 1902 roku, do którego Polska przystąpiła w 1932 roku, dotyczący współpracy między sygnatariuszami w sprawie ochrony pewnej grupy zwierząt, o której mowa w nazwie dokumentu. Warto podkreślić, że dokument ten jest nadal obowiązujący!
Odpowiedź: Międzynarodowy dokument podpisany w Paryżu 19 marca 1902 roku, do którego Polska przystąpiła w 1932 roku, to Konwencja o ochronie ptaków pożytecznych dla rolnictwa. Tekst konwencji tutaj
Wśród nadesłanych prawidłowych odpowiedzi wylosowaliśmy pięć nagród książkowych:
Zwycięzcom gratulujemy! Nagrody prześlemy pocztą. Tych, którym się nie poszczęściło, zapraszamy do dalszej zabawy! Już dziś siódmy zestaw pytań.
Podsumowanie piątego zestawu pytań (27.10.2011-14.11.2011):
Pytanie pierwsze: Okolice naszej ukochanej Wdy można podziwiać w różny sposób. Jedną z form mogą być co raz popularniejsze marsze na orientacje (np. Imprezy na Orientacje tzw. InO w ramach Pucharu Borów Tucholskich), gdzie dosyć istotnym elementem jest mapa. Mapa - przedmiot magiczny, też rządzi się swoimi prawami i dziś już nie wszyscy potrafią ją odpowiednio "czytać". My dziś chcemy sprawdzić jak z tą umiejętnością jest u gości naszej strony. Prosimy o podanie co oznaczają symbole prezentowane poniżej.
Odpowiedź: Pytanie było troszkę podchwytliwe, ale jak zwykle nasi czytelnicy poradzili sobie z nim na medal. Trudnośc polegana tym,ze obecne mapy nie zawsze stosują ujednoliconą systematykę symboli topograficznych. Wynika to troche zlenistwa twórców i trochę z archaiczności opracowanego w ubiegłym wieku zestawu znaków topograficznych. Symbole prezentowane w naszym pytaniu oznaczają:
Pytanie drugie: Na terenie Wdeckiego Parku Krajobrazowego możemy spotkać miejsca, które swoje nazwy zawdzięczają codziennym zajęciom, którym oddawali się tutejsi mieszkańcy. Są więc miejscowości ze słowami huta, piec itp. W naszy pytaniu prosimy o opisanie na czym polegała czynność, od której wzięła się nazwa Smolarnia.
Odpowiedź:Nazwa Smolarnia pochodzi oczywiście od procesu pozyskiwania smoły. Szczególnie znane ze smoły i potażu były Bory Tucholskie, gdzie w większości produkowano z przeznaczeniem na eksport. Smolarniami nazywano prymitywne zakłady produkcyjne, lokalizowane najczęściej w lesie. W nazwijmy to piecach prażono drewno. W wyniku procesu prażenia pozyskiwano smołę, otrzymywano spirytus drzewny, terpentynę. Tak więc smolarnia wiąże się z pozyskiwaniem smoły z drewna. Więcej na temat smolarstwa , bartnictwa i innych zawodów "leśnych można przeczytać w artykule "Wokól problematyki zawodów leśnych" autorstwa Katarzyny Turskiej - autorki strony Miedzynarodowego Uniwersytetu Włóczęgów I Turystów. - http://muwit.pl
Wśród nadesłanych prawidłowych odpowiedzi wylosowaliśmy pięć nagród książkowych:
Zwycięzcom gratulujemy! Nagrody prześlemy pocztą. Tych, którym się nie poszczęściło, zapraszamy do dalszej zabawy! Już dziś szósty zestaw pytań.
Podsumowanie czwartego zestawu pytań (13.10.2011-26.10.2011):
Pytanie pierwsze: Charakterystycznym elementem obrazu polskiej wsi są, niestety co raz rzadziej, wierzby rosnące przy drogach. Najczęściej sadzone i charakterystycznie przycinane są u nas wierzba krucha i wierzba biała. Są to gatunki szybko rosnące, o miękkim, łatwo próchniejącym drewnie. Już w wieku kilkunastu lat od posadzenia możemy uzyskać doskonałe siedlisko dla dzikich zwierząt. Żaden inny krajowy gatunek drzewa nie nadaje się do tego tak dobrze. W wyniku systematycznego ścinania pędów na stałej wysokości, tworzy się charakterystyczne zgrubienie z licznymi dziuplami i szczelinami – zamieszkiwane przez wiele gatunków ptaków. Są to nie tylko dziuplaki, takie jak pospolite sikory, wróble, szpaki, pliszki, ale także coraz rzadsze: dudki, pójdźki, puszczyki czy kraski. Jak nazywamy tą czynność obcinania pędów wierzby na stałej wysokości, oraz jak nazywamy pozyskane w ten sposób fragmenty gałęzi, przyciete z góry i dołu, które dzięki zdolności rozwijania korzeni przybyszowych i rozwoju uśpionych pąków stosowane jest do rozmnażania wierzb.
Odpowiedź: Czynność obcinania pędów wierzby na stałej wysokości nazywamy "ogławianiem", a pozyskane w ten sposób fragmenty gałęzi, przyciete z góry i dołu, które dzięki zdolności rozwijania korzeni przybyszowych i rozwoju uśpionych pąków stosowane jest do rozmnażania wierzb to żywokoły. Więcej na temat wierzb, ich ogławiania oraz roli jaką odgrywają można przeczytać w powstającym naszym kalendarzu ekologicznym pod datą 20 stycznia , kiedy to jest obchodzony Dzień wierzby głowiastej
Pytanie drugie: Jesień to czas wedrówek ptaków, na naszych terenach możemy spotkać gatunki nie występujące na co dzień lub występujace sporadyczne. Jedną z ciekawszych obserwacji stanowi ptak z rzędu wróblowych, który jako zimowiska wykorzystuje bystre niezamarzające odcinki Wdy o czystych wodach, gdzie pośród kamienistego dna jako jedy przedstawiciel swojego rzędu biega wbrew prądowi rzeki - chwyta się pazurkami kamieni i pomaga sobie przy tym skrzydłami, które służą mu za wiosła. To jedyny ptak śpiewający, który potrafi dobrze nurkować i pływać. Jaka jest polska nazwa tego ptaka?
Odpowiedź: Ptak, o którego pytaliśmy to pluszcz zwyczajny, pluszcz (Cinclus cinclus)
Wśród nadesłanych prawidłowych odpowiedzi wylosowaliśmy pięć nagród książkowych:
Zwycięzcom gratulujemy! Nagrody prześlemy pocztą. Tych, którym się nie poszczęściło, zapraszamy do dalszej zabawy! Już dziś piąty zestaw pytań.
Podsumowanie trzeciego zestawu pytań (29.09.2011-12.10.2011):
Pytanie pierwsze: Kociewiacy, Borowiacy ale w końcu i tak wszyscy to Słowianie, którzy zawsze charakteryzowali się wielkim przywiązaniem do przyrody. Przed przybyciem na te tereny chrześcijaństwa, a nawet już po oficjalnym przyjęciu przez Polskę chrztu, czcili żywioły natury, personifikując je, nadając im imiona i rzeźbiąc posągi. My dziś pytamy jak nazywa się uważana za demona słowiańska bogini zimy i śmierci, którą do dziś troszkę niechcący "czcimy" gdy przychodzi wiosna.
Odpowiedź: "Czczonym" bóstwem słowiańskim, obecnym w naszym otoczeniu jest Marzanna, którą uczniowie topią w pierwszy dzień wiosny. Inne nazwy Marzanny to: Marzan(n)a, Mora, Morana, Morena, Marena, Śmiertka, Śmierć, Śmiercicha
Pytanie drugie: Drugie pytanie będzie dziś nietypowe, bo wszystkie odpowiedzi będą dobre i pozwolą uzyskać "leśną listę przebojów". Lasy nad naszą ukochaną rzeką właśnie o tej porze kuszą nas skarbami swego runa, a my chcielibyśmy się dowiedzieć jakich pięć gatunków grzybów najchętniej Państwo zbierają do swoich koszyków.
Odpowiedź: W wyniku nadesłanych odpowiedzi powstała lista (wg ilości uzyskanych głosów):
Wśród nadesłanych prawidłowych odpowiedzi wylosowaliśmy pięć nagród książkowych:
Zwycięzcom gratulujemy! Nagrody prześlemy pocztą. Tych, którym się nie poszczęściło, zapraszamy do dalszej zabawy! Już dziś czwarty zestaw pytań.
Podsumowanie drugiego zestawu pytań (15.09.2011-28.09.2011):
Pytanie pierwsze: Myślistwo to nieodłączny element życia dawnych borowiaków i kociewiaków, jak również modnym dzisiaj hobby. Nie zawsze zgadzamy się z filozofią tego "sportu", jednak ciężko zignorować jego obecność. My dziś pytamy jak nazywa się wabienie lisa za pomocą naśladowania odgłosów wydawanych przez wystraszonego zająca.
Odpowiedź: Ten sposób wabienia to kniazienie (kniazianie)
Pytanie drugie: Obecny skład gatunkowy lasów na terenie Wdeckiego Parku Krajobrazowego to wynik gospodarczej działalności człowieka. Antropopresja bowiem spowodowała zarówno zmianę składu gatunkowego drzewostanów, jak również zmianę udziału poszczególnych zespołów. Niektóre gatunki drzew, które dawniej były częstymi składnikami drzewostanu puszczy, należą dziś do rzadkości, niektóre zbiorowiska lasów liściastych zniknęły zupełnie lub występują fragmentarycznie na niewielkich powierzchniach. Zwiększył się natomiast w zasadniczy sposób areał zbiorowisk borowych, które obecnie dominują. Jak nazywa się ta forma degeneracji fitocenozy leśnej polegająca na wprowadzeniu do drzewostanu liściastego drzew iglastych, zwykle z rodziny sosnowatych?
(autor pytania: Pan Grzegorz Gurzyński, Toruń)
Odpowiedź: Forma ta nazywana jest pinetyzacją lub borowieniem.
Wśród nadesłanych prawidłowych odpowiedzi wylosowaliśmy pięć nagród książkowych:
Zwycięzcom gratulujemy! Nagrody prześlemy pocztą. Tych, którym się nie poszczęściło, zapraszamy do dalszej zabawy! Już dziś trzeci zestaw pytań.
Podsumowanie pierwszego zestawu pytań (01.09.2011-14.09.2011):
Pytanie pierwsze: Na poczatek nowej edycji naszej zabawy chcemy prosić państwa o poszukanie którego ze świętych przedstawia rzeźba znajdująca się przed siedzibą Wdeckiego Parku Krajobrazowego. Część osób biorących udział nie była przy naszej siedzibie, lub była dawno temu, więc dla ułatwienia podpowiemy, że w malarstwie i rzeźbie bardzo często postać tego świetego przedstawiana jest w otoczeniu zwierząt - ptaków, jeleni, wilków - ze względu na braterstwo stworzeń, jeden z elementów duchowości minoryckiej.
Odpowiedź: Św. Franciszek z Asyżu. W 1979 roku Jan Paweł II ogłosił św. Franciszka patronem ekologów i ekologii. W 1981 roku w Krakowie franciszkanie założyli Ruch Ekologiczny św. Franciszka z Asyżu - REFA, który prowadzi wiele działań edukacyjnych i proekologicznych.

Pytanie drugie: W drugim pytaniu chcemy zapytać o to, jak nazywa się ptak, przedstawiciel rodziny bekasowatych, którego możemy spotkać w lesie sosnowym. Zasiedla i lęgnie się na świetlistych podmokłych lub wilgotnych lasach mieszanych i liściastych z warstwą ziół i krzewów, również w borach z bogatym podszytem, bagnach, olsach, nad płytkimi strumieniami leśnymi i na podmokłych zagłębieniach terenu.
Odpowiedź: W tym podchwytliwym pytaniu chodziło o słonkę zwyczajną (Scolopax rusticola).
Wśród nadesłanych prawidłowych odpowiedzi wylosowaliśmy pięć nagród książkowych:





Nagrodę jako autor jednego z dzisiejszych pytań otrzymuje:

Zwycięzcom gratulujemy! Nagrody prześlemy pocztą. Tych, którym się nie poszczęściło, zapraszamy do dalszej zabawy! Już dziś drugi zestaw pytań.
Strony na które warto rzucić okiem:
Wojewódzki Inspektorat Ochrony Środowiska w Bydgoszczy [•] Wojewodzki Fundusz Ochrony Srodowiska i Gospodarki Wodnej w Toruniu [•] Urząd Marszałkowski Województwa Kujawsko-Pomorskiego [•] Kujawsko-Pomorski Urząd Wojewódzki [•] Powiat Świecki [•] Ministerstwo Środowiska [•] Generalna Dyrekcja Ochrony Środowiska [•] Polskie Towarzystwo Ochrony Przyrody "Salamandra" [•] Ogólnopolskie Towarzystwo Ochrony Ptaków [•] Odgłosy europejskich ptaków.
© 2006-2010 Daniel Siewert
© 2007-2010 Wdecki Park Krajobrazowy
Skrypty wykorzystane na stronie pochodzą z następujących stron:
http://webmaster.helion.pl/kurshtml/ - autorstwa Pawła Wimmera
www.dynamicdrive.com